Van Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie naar een watervriendelijke tuin

19 september 2017 Onderzoek laat zien dat het klimaat sneller verandert dan we eerst dachten. Het wordt warmer, droger maar regenbuien worden steeds extremer. Dat merken we zelf ook aan het nieuws over de gevolgen van de klimaatverandering elders in de wereld en aan de weersomstandigheden in onze eigen woonomgeving. Het is daarom noodzakelijk dat we onszelf beter klaar maken voor de toekomst. Op Nationaal niveau is daarvoor op Prinsjesdag het ’Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie’ gepresenteerd. Een belangrijk plan dat duidelijk maakt dat overheden, bedrijfsleven, kennisinstituten, terreinbeheerders maar belangrijker nog – iedereen – veel moeten en ook kunnen doen om de gevolgen van de klimaatverandering op te vangen. Het plan kijkt vooruit naar 2050. Dat vraagt om een ander gebruik van onze ruimte, van het landelijk gebied, straten en pleinen tot zelfs van de inrichting van onze eigen voor- en achtertuin.
Innovatieve hemelwateropvang bij Stek in Breda. Gerealiseerd met subsidie van het Buurtnatuur- en Buurtwaterfonds. Copyright: Fotobureau Bolsius.
De gevolgen van de klimaatverandering zijn zowel in de stad als op het platteland merkbaar. Beperken van die gevolgen is de verantwoordelijkheid van iedereen.
Er zijn al veel mogelijkheden om de eigen woonomgeving klimaatvriendelijker te maken. Zoals met deze oude afvalcontainer die is omgebouwd tot regenton.

Wat betekent dat voor West- en Midden-Brabant?

Ook in het werkgebied van het waterschap hebben we al regelmatig te maken met extreme regenval, droogte en warmere zomers. De afgelopen zomer is daar een voorbeeld van. ‘De zomer van 2017 was extreem warm in juni, daarna koel en nat’ aldus het KNMI.

Het waterschap werkt dagelijks aan goed waterbeheer; onderhoud van sloten, rivieren en dijken om droge voeten te houden en overstromingen tegen te gaan. Met goed peilbeheer regelen we dagelijks de juiste hoeveelheid water voor landbouw en natuur.

Even belangrijk als het dagelijkse waterbeheer zijn de vele projecten die het waterschap voorbereidt en uitvoert. Het versterken van dijken, de herinrichting van kreken en beken zodat overtollig water meer de ruimte krijgt. Het waterschap heeft in samenwerking met veel partijen al veel grotere en kleinere waterbergingen aangelegd om overtollig water tijdelijk op te vangen. Maar voor de langere termijn zijn nog meer maatregelen nodig. Ook daar wordt nu al aan gewerkt.

Samenwerking en snel handelen noodzakelijk

Voor het beperken van de gevolgen van de klimaatverandering zijn snel handelen en samenwerking de sleutelwoorden, geeft ook het Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie aan. Om dat doel te bereiken liggen er ook uitdagingen voor bijvoorbeeld gemeenten. In steden en dorpskernen kunnen extreme regenbuien tot lokale wateroverlast leiden. Straten, pleinen, terrassen en daken houden de hitte vast en voeren bij veel neerslag het water te snel af naar het riool. Dat riool kan die afvoerpieken niet aan. Water op straat en zelfs in huizen is dan het gevolg. Gemeenten bekijken samen met het waterschap, inwoners en bedrijven naar mogelijkheden om water letterlijk en figuurlijk meer ruimte te geven. Zo leggen gemeenten meer groenperken aan bij straten en pleinen. Maar ook het tegengaan van hitte vraagt om meer maatregelen. Duidelijk is dat er in stedelijk gebied meer innovatieve oplossingen nodig zijn om de gevolgen te beperken. Het waterschap helpt daarbij met specifieke kennis van het gebied. Die kennis is bijvoorbeeld gebruikt voor de klimaatatlas van de Regio West-Brabant, een samenwerkingsverband van gemeenten in deze regio.

Wat kunt u doen?

Maar net als het waterschap kunnen ook gemeenten het niet alleen. Werken aan de gevolgen van de klimaatverandering is een verantwoordelijkheid van iedereen. Er zijn veel mogelijkheden; een regenton om water op te vangen, regenwater afvoeren naar een infiltratiesysteem in de tuin (afkoppelen), terrastegels vervangen door waterdoorlatende bestrating of beplanting (‘tegeltje eruit, plantje erin), beplanting van de muren om hitte tegen te gaan en ga zo maar door.

Buurtnatuur- en Buurtwaterfonds

Het waterschap stimuleert initiatieven van wijk- en buurtbewoners die innovatieve manieren bedenken om mee te werken aan een klimaatbestendig Brabant. Daarvoor is een subsidieregeling ingesteld via het Buurtnatuur en Buurtwaterfonds. Kijk op de website van het cultuurfonds. Stuur uw ideeën nog voor 1 november in. Dan worden ze in december nog beoordeeld.

Huisje, Boompje Beter

Een uitgebreid overzicht van mogelijkheden voor een klimaatvriendelijke inrichting van uw tuin, dak en terras leest u op Huisje Boompje Beter Daar vindt u veel handige tips. Binnenkort start in Tilburg een speciale campagne over Huisje, Boompje Beter.

Week van ons water

Doe mee met de Week van ons water van 18 tot en met 25 oktober. Op verschillende locaties laat het waterschap zien en ervaren wat u kunt doen om uw omgeving klimaatbestendig te maken. Houd brabantsedelta.nl in de gaten voor het definitieve programma.