Grondwatermeter vertelt het verhaal van de droogte
29 juni 2026
Waterschapsbestuurder Rian Govers-Gabriels van waterschap Brabantse Delta en wethouder Maikel Voeten (portefeuillehouder Water) onthulden op maandag 29 juni samen met gedeputeerde Saskia Boelema van de provincie Noord-Brabant een grondwatermeter in Zundert. De grondwatermeter is niet alleen een kunstwerk, maar laat ook zien hoe het met het grondwater gaat. Dat is belangrijk, want door klimaatverandering krijgen we steeds vaker te maken met droge periodes. Daarom is het belangrijk om aandacht te hebben voor de stand van het grondwater.
Wat is grondwater?
Grondwater is water dat via neerslag, sloten, meren en rivieren in onze bodem is gezakt. De grondwaterstanden zijn te laag en Noord- Brabant verdroogt steeds meer. Bovendien komen er door klimaatverandering langere periodes van droogte voor, waardoor verdroging van de bodem toeneemt. Door de provincie heen zijn er tal van initiatieven om water op te vangen en vast te houden in de bodem. Daarnaast is de provincie Noord-Brabant samen met de waterschappen het initiatief gestart om voorbijgangers een actueel beeld te geven van de grodnwaterstand. Dat doen ze met het plaatsen van publieksgrondwatermeters. Deze meter laat met 3 verschillende kleuren zien of het ondiepe grondwater ter plaatse hoger (blauw), normaal (groen) of lager (rood) staat dan gemiddeld. In de provincie staan al zo'n 30 meters.
Onzichtbaar grondwater zichtbaar maken
Dagelijks bestuurder Rian Govers-Gabriëls heeft bij waterschap Brabantse Delta dagelijks te maken met de uitdagingen op het gebied van water. Er gaat meer water uit de bodem, dan erin.
“Ik ben erg blij met de plaatsing van de grondwatermeters. Daar pleiten we als waterschap al even voor. Fijn dat de gemeente Zundert een passende plek heeft kunnen vinden. We kunnen nu het verhaal van de grondwaterstanden in West- en Midden-Brabant in de straten van ons werkgebied laten zien. Dat helpt bij de bewustwording. De meter geeft ons visueel inzicht in de huidige grondwaterstand, mede door klimaatverandering zien we grote schommelingen in de grondwaterstanden. En wat we met name de laatste jaren zien is dat neerslag vaker in een kortere periode valt. Het is belangrijk om deze neerslag vast te houden voor de droge periodes, zodat het grondwaterpeil op niveau blijft."
Grondwater heeft grote invloed
Gedeputeerde Saskia Boelema van de Provincie Noord-Brabant:
“Grondwater zie je niet, maar het is van grote invloed op hoe we wonen, werken en leven. Met ons netwerk van grondwatermeters door heel Brabant maken we die onzichtbare wereld zichtbaar voor iedereen. Zo kan iedereen -van inwoner tot agrariër en ondernemer- beter zien wat er speelt en inspelen op veranderingen. Super dat er nu ook een meter in Zundert te vinden is.”
Aanvulling op bestaande initiatieven
Wethouder Maikel Voeten van de gemeente Zundert:
“Vanaf nu heeft iedereen die hier voorbijloopt een actueel zicht in de hoogte van ons grondwater. Het is een mooie zichtbare aanvulling boven de grond. En onder grond gebeurt er ook al veel; zo wordt door zowel agrariërs, vele inwoners, als de gemeente al op vele locaties water opgevangen om zoveel mogelijk water ter plaatse te houden in geval van droogte.”
Zundert Floreert
Vanuit het programma Zundert Floreert: Water in Balans werken het waterschap, de gemeente Zundert, de provincie, dorpsraden en ondernemers samen aan een goede waterbalans. Iedereen draagt vanuit het programma op zijn eigen manier bij. Dat gebeurt bijvoorbeeld met slimme beregeningstechnieken. Daarmee is minder water nodig, terwijl gewassen toch goed kunnen groeien. Ook worden digitale watermeters geplaatst bij waterbronnen. Zo krijgen we beter inzicht in hoeveel water wordt onttrokken.
Wat doet het waterschap om het grondwater te verhogen?
We kunnen grondwater niet rechtstreeks "bijvullen", maar nemen wel veel maatregelen om ervoor te zorgen dat meer regenwater in de bodem zakt en minder snel wegstroomt. Het doel is om de grondwatervoorraad op natuurlijke wijze aan te vullen.
Belangrijke maatregelen zijn:
- Water langer vasthouden met stuwen. Door stuwen hoger in te stellen, blijft water langer in sloten en beken staan. Daardoor krijgt regenwater meer tijd om in de bodem te trekken.
- Slim peilbeheer. In natte periodes wordt water zoveel mogelijk vastgehouden. Pas als het nodig is, wordt water afgevoerd. Zo gaat er minder zoet water verloren.
- Herstel van beken en natuur. Beken krijgen waar mogelijk weer een natuurlijker inrichting. Ook worden oevers natuurvriendelijker gemaakt. Hierdoor stroomt water langzamer en kan het beter infiltreren in de bodem.
- Aanvoer van water uit rivieren. In delen van het gebied waar dat kan, wordt bij droogte water uit de grote rivieren aangevoerd. Zo blijft er voldoende oppervlaktewater beschikbaar en hoeft minder grondwater te worden gebruikt.
- Beperken van grondwateronttrekking. Het waterschap beschermt kwetsbare gebieden door strenge regels voor nieuwe grondwaterputten en beregening. Ook moeten kleine grondwaterputten worden geregistreerd, zodat beter inzicht ontstaat in het totale grondwatergebruik.
- Samenwerken aan een klimaatbestendig watersysteem. Samen met de provincie, gemeenten, Brabant Water, agrariërs en andere partijen werkt het waterschap aan meer waterberging, infiltratie en een lager grondwatergebruik.
