Blauwalgen
Blauwalgen zijn bacteriën die leven in zoet water, zoals in sloten, beken en rivieren. Bij warm weer en als er veel voedingsstoffen in het water zijn, kan blauwalgenbloei ontstaan. Dit kun je herkennen aan een blauwgroene laag op het water.
Blauwalgen zijn bacteriën die leven in zoet water, zoals in sloten, beken en rivieren. Bij warm weer en als er veel voedingsstoffen in het water zijn, kan blauwalgenbloei ontstaan. Dit kun je herkennen aan een blauwgroene laag op het water.
Pas op met blauwalgen!
Raak je blauwalgen aan? Spoel je dan zo snel mogelijk af met (schoon) water of bel de dokter. Als je in contact bent geweest met blauwalgen kun je last krijgen van jeuk, rode vlekken op je huid of rode of geïrriteerde ogen. Hoofdpijn en maag- en darmklachten komen voor. Ook dieren kunnen last krijgen van gezondheidsklachten na aanraking met blauwalgen. Bijvoorbeeld als honden in het water zwemmen.
Slecht voor de natuur
Blauwalg is ook gevaarlijk voor de natuur en de waterkwaliteit. De bacterie haalt namelijk zuurstof uit het water. Hoe meer blauwalg, hoe minder zuurstof er over blijft voor vissen en planten. Hierdoor kunnen vissen overlijden en planten afsterven.
Actueel overzicht blauwalgen
We zetten alle plekken met blauwalg op de kaart en plaatsen op de locatie een waarschuwingsbord.
Blauwalg melden
Zie je een verdachte blauwgroene laag op het water drijven die niet op de kaart staat? Meld het dan, en probeer een foto mee te sturen.
Check de kwaliteit van zwemwater
Zwem alleen op officieel aangewezen zwemlocaties. Op die locaties wordt de waterkwaliteit en de veiligheid goed in de gaten gehouden. Check eerst de kwaliteit van het zwemwater bij jou in de buurt.
Wat doen we tegen blauwalgen?
We nemen verschillende maatregelen om overlast door blauwalgen te verminderen. Samen met de landbouwsector proberen we zo min mogelijk voedingsstoffen in het water te laten komen.
Waar het kan spoelen we sloten, beken en rivieren in buitengebieden door. Zo zorgen we voor stroming in het water en daar houden blauwalgen niet van. De stroming remt of stopt de groei van de bacterie.
Ook werken we samen met gemeenten en de provincie Noord-Brabant om overlast bij zwemplassen en wateren in steden te verminderen.
Wat kun jij doen?
Blauwalgen groeien vooral bij warm weer en in stilstaand water met veel voedingsstoffen. Die komen in het water door gevallen bladeren, lokvoer, brood voor eenden, bestrijdingsmiddelen en hondenpoep. Onze tips:
- Ruim hondenpoep op
- Gebruik minder lokvoer
- Voer geen eendjes in en bij het water
Als het water afkoelt verdwijnen blauwalgen en wordt het water weer helder.
Voorbeeldprojecten uit de praktijk
In actie tegen blauwalg in de kasteelvijver op Landgoed Bouvigne in Breda
De kasteelvijver had de afgelopen jaren regelmatig last van blauwalgen. Blauwalg houdt namelijk van stilstaand, voedselrijk water met veel zonlicht en weinig concurrentie van ondergedoken waterplanten.
Als, zoals in het voorjaar van 2025, de zon zich vroeg laat zien terwijl het water nog relatief koel is, heeft blauwalg een sterk voordeel en raakt het evenwicht tussen waterplant en alg verstoord. De waterplanten zijn nog nauwelijks actief, waardoor blauwalg al een voorsprong kan pakken in de strijd om licht en voeding.
Daarom hebben we de afgelopen tijd al veel voorzorgsmaatregelen genomen: de vijver is gebaggerd, het watersysteem wordt beter doorgespoeld, het helofytenfilter is helemaal vernieuwd en we hebben meer dan 2500 waterplanten teruggebracht om het natuurlijke evenwicht te herstellen. De plantjes hebben wat tijd nodig om te kunnen wortelen en te groeien en kunnen vanaf de zomer van 2026 echt gaan concurreren met blauwalgen.
Pilot in de Binnenschelde in Bergen op Zoom
In de zomer van 2024 zijn we samen met de gemeente Bergen op Zoom en de provincie Noord-Brabant gestart met een pilot op de Binnenschelde en het Zoommeer. Hier stroomt voedselrijk water vanuit het Volkerak-Zoommeer naar de Binnenschelde om de waterstand op peil te houden. Dit voedselrijke water geeft blauwalgen een extra impuls om in de Binnenschelde te groeien.
De proef om de overtollige voedingsstoffen (nutriënten) uit het inlaatwater naar de Binnenschelde vanuit het Volkerak Zoommeer te halen is afgerond. Het doel van de proef was niet om de Binnenschelde meteen helemaal schoon te krijgen, maar om de techniek te testen. De proef heeft ons laten zien dat het in warmere maanden veel voedingsstoffen uit het water kan halen en daarmee de groei van blauwalgen kan beperken. Een waardevol inzicht!
In een vervolgproef willen we graag onderzoeken hoe we het systeem beter kunnen laten inspelen op temperatuurverschillen van het water, zodat we de technologie mogelijk op grotere schaal betrouwbaar kunnen toepassen.
We doen nog meer, op verschillende locaties
Voor de Westpolderplas in Etten-Leur zijn we met de gemeente in gesprek om de blauwalgproblematiek in deze zwemplas aan te pakken. Hier overwegen we verschillende opties, waaronder het ‘bezanden’ van de plas om de fosfaatrijke bodem te bedekken.
Andere locaties waar we met de gemeente in gesprek zijn en onderzoeken verrichten om oplossingen te vinden voor de blauwalgen zijn onder andere De Veste in Geertruidenberg, de visvijver van park Wolfsweide in Rijen, de Zwaaikom in Roosendaal en de Stadshaven in Oudenbosch.
