Water en bodem sturend
De gevolgen van klimaatverandering zijn steeds duidelijker merkbaar: langere periodes van droogte, hevige regenval en een stijgende druk op onze bodem en waterkwaliteit. Daarom kiest Waterschap Brabantse Delta voor een fundamentele koerswijziging: water en bodem worden sturend bij alle ruimtelijke ontwikkelingen. Want Midden- en West-Brabant moet in 2050 klimaatbestendig zijn.
De gevolgen van klimaatverandering zijn steeds duidelijker merkbaar: langere periodes van droogte, hevige regenval en een stijgende druk op onze bodem en waterkwaliteit. Daarom kiest Waterschap Brabantse Delta voor een fundamentele koerswijziging: water en bodem worden sturend bij alle ruimtelijke ontwikkelingen. Want Midden- en West-Brabant moet in 2050 klimaatbestendig zijn.
Wat is water en bodem sturend?
Water en bodem sturend houdt in dat we onze plannen afstemmen op wat het watersysteem en de bodem aankunnen, in plaats van het landschap steeds proberen aan te passen aan onze wensen. Zo bouwen we aan een klimaatbestendige regio – voor onszelf én toekomstige generaties.
Water en bodem vormen de basis van ons bestaan. Waar mensen zich vroeger aan hun omgeving aanpasten, gingen we later de omgeving aanpassen aan onze behoeften. Maar door klimaatverandering merken we dat dit niet altijd meer werkt. We kunnen onze omgeving niet blijven veranderen – we moeten ons opnieuw aanpassen. Dat noemen we: water en bodem sturend.
Samen met gemeenten, provincie, inwoners en ondernemers werken we aan een nieuwe manier van denken en doen. Op deze pagina lees je wat dit betekent voor jouw plannen, welke spelregels gelden en hoe we je kunnen ondersteunen bij het maken van duurzame keuzes.
Wat is klimaatbestendig?
2050 klinkt nog ver weg. Maar de toekomst begint vandaag. Als we willen dat ons watersysteem goed werkt voor iedereen, dan moeten we nu slimme en betaalbare keuzes maken om in Midden- en West-Brabant goed te kunnen blijven wonen, werken en genieten. Dit doen we samen met inwoners, agrariërs, medeoverheden, bedrijven en natuurorganisaties.
Klimaatbestendig betekent dat iets goed kan omgaan met het veranderende klimaat. Het gaat bijvoorbeeld om hevige regen, langere periodes van droogte, of warmere temperaturen. Bij een klimaatbestendig watersysteem betekent dit dat het systeem kan omgaan met extremere weersituaties, waarbij overlast en schade binnen de perken blijft. Om dat te bereiken is een robuuster systeem nodig, en het juiste grondgebruik op de juiste plek. We streven ernaar om het water goed vast te houden als buffer voor droge periodes, en om het water veilig af te voeren bij veel regen.
We werken met een twee sporen aanpak. Tot 2030 doen we er alles aan om te voorkomen dat de situatie verder achteruitgaat. We maken nieuw beleid en we moedigen mensen en organisaties aan om vrijwillig maatregelen te nemen die helpen tegen de gevolgen van klimaatverandering. Vanaf 2030 wordt deze aanpak minder vrijblijvend. Dan gaan we strenger sturen om samen een klimaatbestendige leefomgeving te maken. Door deze aanpak goed uit te werken en helder uit te leggen, zorgen we dat iedereen weet wat er gaat gebeuren, wat er van hen wordt verwacht en zorgen we voor voorzienbaarheid.
Hoe ziet een klimaatbestendig watersysteem er in 2050 uit?
- De gebieden rond beken zijn natter en breder.
- Regenwater zakt beter in de grond, vooral op hoge plekken.
- Beken voeren het water langzamer af.
- We maken meer gebruik van de bodem om water te bufferen.
- Het grond- en oppervlaktewater zijn schoner.
- Regen- en afvalwater worden beter hergebruikt.
Hoe pakken we het aan?
Plannen voor 2026
- Eerste deel van aanpassingen van de waterschapsverordening om water en bodem sturend in de verordening door te laten werken.
- Toetsing op wateroverlast zoals voorgeschreven in de Omgevingsverordening Brabant
- Aanpak voor het hydrologisch herstel van lokale laagtes zoals beschreven in het WBP en het Handelingsperspectief water en bodem sturend.
- Verlenging samenwerking Zundert Floreert
- Gebiedssamenwerking Mark en Bovenlopen
- Systeemvisie Zeekleipolders Stedelijke Regio West-Brabant
- Stresstesten klimaatadaptatie
Plannen voor 2027
- Vaststelling van het nieuwe waterbeheerprogramma voor de komende 6 jaar zoals bepaald in de Omgevingswet.
- Vervolg van aanpassingen van de waterschapsverordening om water en bodem sturend in de verordening door te laten werken.
Bekijk per jaar wat we al gedaan hebben:
2025
- Eerste koers voor de aanpak voor het hydrologisch herstel van lokale laagtes zoals beschreven in het WBP en het Handelingsperspectief water en bodem sturend.
- Stimuleringsregeling klimaatadaptatieve maatregelen
- Ruimtelijk Beeld Water en Bodem Sturend
- Praatplaat
- Achtergronddocument
- Nota peilbeheer vrijafwaterende gebieden
- Definitieve Instemming met de werkafspraken voor de Stedelijke Regio Breda-Tilburg (SRBT)
- Het waterschap besluit dat 50 van de 204 punten voor wateroverlast niet meer worden uitgevoerd in deze programma-periode. Reden: ‘water en bodem sturend’ en de tweesporenaanpak.
- Het algemeen bestuur stelt de KRW-impuls vast. Gericht op het halen van de doelen van de Kaderrichtlijn Water en ook belangrijk voor water en bodem sturend.
- Het Rijk bepaalt de koers voor Powerport Moerdijk. Het haven- en industriegebied van Moerdijk en het Amerterrein in Geertruidenberg worden uitgebreid voor de aanlanding van windenergie op zee.
- Instemming met de samenwerking en het werkprogramma van de Stedelijke Regio West-Brabant voor 2025-2026, inclusief water en bodem.
- Instemming met de concept werkafspraken voor de samenwerking binnen de Stedelijke Regio Breda-Tilburg (SRBT)
- Aangepaste subsidieverordening als juridiche basis voor de nieuwe stimuleringsregeling klimaatadaptatie.
- Aanvulling op het Regionaal Water- en Bodemprogramma van de provincie, met onderwerpen zoals ‘water en bodem sturend’, ter voorbereiding op het nieuwe programma vanaf 2027.
- Uitleg over het Addendum van het Regionaal Water- en Bodemprogramma (RWP) van de provincie en wat dit betekent voor het waterschap, in een openbare vergadering van het algemeen bestuur (commissie).
- Ontwerpbesluit voor de nieuwe subsidieregeling voor klimaatadaptatie. Ter inzage vanaf 18 augustus 2025.
2024
- Uitgangspuntennotitie ‘Water en bodem sturend’ vertaald naar uitvoering
- Voorontwerp Brabants Programma Landelijk Gebied (Provincie Noord-Brabant)
- Stimuleringsregeling klimaatadaptatieve maatregelen (start) en herzien subsidieverordening
- Handelingsperspectief water en bodem sturend
- Droogteagenda
- Kamerbief over de visie op Water en Bodem (Rijksoverheid)
- Regionale Investeringsagenda Stedelijke Regio West-Brabant
- Waterschapsverordening (start)
- Winnaar Waterinnovatieprijs 2023/'24 in de categorie 'water en bodem sturend'
- Ontwerpend Onderzoek Verbetering primaire keringen Wilhelminakanaal, Amertak en Donge (WAD)
- Waterschapsverordening (afbakening 1e fase)
- Verklaring van West-Brabant - Pact van Moerdijk
- Presentatie water en bodem sturend in AB cie
- Stimuleringsregeling klimaatadaptatieve maatregelen (kaders)
- Eco-hydrologische systeemanalyse Chaamse Beken
- Ontwerptafel Powerport Regio Moerdijk
2023
2022
- Waterbeheerprogramma 2022-2027
- Kamerbief Water en Bodem sturend (Rijksoverheid)
- Grondwaterconvenant
- Verstedelijkingsstrategieën en ontwikkelprincipes Brabant, Stedelijke Regio Breda-Tilburg en West-Brabant West
- Verstedelijksafspraken (Regio's en BOMIRT)
- Convenant Zundert Floreert
- BO-MIRT juni 2022 (verstedelijkingsafspraken)